11 maart 2026 - door Paula Verschaeve
De Raad gaf op 4 maart 2026 groen licht voor zijn onderhandelingsmandaat over de herziening van de verordening kritieke grondstoffen (Critical Raw Materials Act).
De herziening van de Critical Raw Materials Act maakt deel uit van het RESourceEU-plan en moet de weerbaarheid van de EU versterken tegenover nieuwe geo-economische spanningen en risico’s in de toelevering.
🇪🇺 Dit artikel licht het Commissievoorstel kort toe en geeft een overzicht van de belangrijkste aanpassingen die de Raad voorstelt.
-Background.jpg)
🔹 De belangrijkste elementen uit het voorstel van de Commissie:
Minder oproepen voor strategische projecten: de regels over het aantal afsluitingsdata voor aanvragen worden aangepast.
Identificatie van grote ondernemingen die kritieke grondstoffen gebruiken: deze taak verschuift van de lidstaten naar de Europese Commissie.
Informatie aan ondernemingen: de Commissie moet grote ondernemingen informeren over hun verplichtingen.
Risicobeoordeling: de verplichtingen voor grote ondernemingen en de inhoud van hun risicobeoordeling worden verduidelijkt.
Risicobeperkende maatregelen: de verplichtingen voor ondernemingen om kwetsbaarheden in hun toeleveringsketen aan te pakken worden verduidelijkt.
Rapportering aan bedrijfsleiding: ondernemingen moeten hun raad van bestuur beter informeren over hun risicobeoordeling.
Toezicht door de Commissie: de Commissie kan informatie opvragen over de naleving en, indien nodig, via gedelegeerde handelingen bepalen welke risicobeperkende maatregelen ondernemingen moeten nemen.
Uitbreiding productlijst: de wijziging breidt de lijst van producten met permanente magneten uit waarvoor de Commissie etiketteringsregels moet bekijken.
Ruimer toepassingsgebied voor recyclage: ook afval vóór consumptie van permanente magneten valt nu onder deze regels.
De Raad steunt de algemene doelstellingen van het Commissievoorstel, maar past een aantal punten aan.Â
🔹 Dit zijn de belangrijkste aanpassingen die de Raad voorstelt ten opzichte van het voorstel van de Commissie:
Meer transparantie over grote ondernemingen: De Raad wil dat de Commissie de lidstaten en de Europese raad voor kritieke grondstoffen informeert over welke bedrijven als ‘grote ondernemingen’ worden aangemerkt en welke kwetsbaarheden zij hebben in hun toeleveringsketen.
Meer betrokkenheid van lidstaten bij informatieverzoeken: Wanneer de Commissie informatie opvraagt bij een onderneming, moet zij de betrokken lidstaat hierover informeren. De Commissie moet ook informatie delen met de lidstaat waar de onderneming gevestigd is.
Sterkere rol voor de Europese raad voor kritieke grondstoffen: De Commissie moet haar risicobeoordeling van kwetsbaarheden voorleggen aan deze raad, zodat lidstaten nauwer betrokken worden bij de analyse van risico’s in de toeleveringsketen.Â
Verduidelijking van maatregelen bij verstoring van de aanvoer: De Raad verduidelijkt dat de Commissie risicobeperkende maatregelen kan voorstellen voor grote ondernemingen, bijvoorbeeld om afhankelijkheid van één leverancier te verminderen. Daarbij moet rekening worden gehouden met beschikbare alternatieven.
Digitale productpaspoorten voor permanente magneten: De Raad wil dat bedrijven digitale productpaspoorten kunnen gebruiken om informatie te delen over de materialen in permanente magneten. Dat moet transparantie en traceerbaarheid verbeteren en tegelijk de administratieve lasten verlagen.
Afstemming met de ecodesignregels: De methode om het gehalte aan gerecycleerd materiaal in industriële producten te berekenen wordt afgestemd op de regels uit de ecodesignverordening.
Deadline voor berekening gerecycleerd materiaal: De Raad voegt een deadline toe: uiterlijk 31 december 2027 moet de Commissie een gedelegeerde handeling aannemen met de methode om het aandeel gerecycleerde materialen in permanente magneten te berekenen.
Het Europees Parlement heeft nog geen standpunt ingenomen. In de komende weken zet de bevoegde ITRE-commissie haar werk verder.
Zodra het Parlement zijn standpunt heeft aangenomen, kunnen de trilogen starten. In deze onderhandelingen zoeken het Europees Parlement, de 27 lidstaten en de Europese Commissie samen naar een voorlopig politiek akkoord.
Heel wat strategische technologieën voor hernieuwbare energie, elektrisch rijden, industrie en welvaart hebben kritieke grondstoffen nodig. Vandaag blijft de Europese Unie sterk afhankelijk van invoer uit andere landen. Om die afhankelijkheid te verkleinen, keurde de EU in 2024 de Critical Raw Materials Act goed. Met deze verordening wil de EU een duidelijke strategie uitbouwen om haar bevoorrading veiliger en autonomer te maken.
De huidige geopolitieke spanningen zetten die bevoorrading echter onder druk. Daarom stelde de Europese Commissie in december 2025 het RESourceEU-actieplan voor. In dat plan stelt de Commissie gerichte aanpassingen aan de Critical Raw Materials Act voor. Die aanpassingen moeten regels vereenvoudigen en verduidelijken. Tegelijk wil de Commissie de circulariteit versterken, meer recyclagecapaciteit opbouwen en de secundaire markt voor kritieke grondstoffen verder ontwikkelen.
Het standpunt van de Raad (zie bijlage)Â
