22 oktober 2026 - door Paula Verschaeve
Onderhandelaars van het Europees Parlement en de lidstaten bereikten op 21 oktober een voorlopig akkoord over de aanpassing van de regels voor het ongeldig verklaren van emissierechten in de marktstabiliteitsreserve (MSR) van het Europese emissiehandelssysteem (EU ETS).
De Europese leiders hadden hier vorige week tijdens de Europese top op aangedrongen. Het mechanisme blijft behouden, maar de drempel wordt verhoogd van 400 naar 700 miljoen emissierechten. ✍🏼
Met deze aanpassing willen de EU-instellingen op lange termijn zorgen voor een stabielere en beter voorspelbare markt voor emissierechten, zonder het concurrentievermogen van de Europese industrie uit het oog te verliezen.
Het akkoord versterkt de werking van de marktstabiliteitsreserve (MSR). Zo kan de reserve beter inspelen op veranderingen in de Europese koolstofmarkt, zoals een mogelijk tekort aan emissierechten vanaf het midden van de jaren 2030. Dat risico neemt toe naarmate het totale emissieplafond verder daalt.
Met de nieuwe regels kan de MSR in de toekomst meer emissierechten vrijgeven als dat nodig is. Zo wil de EU de Europese industrie beschermen tegen sterke prijsschommelingen. Tegelijk moeten de regels voorkomen dat er te veel emissierechten op de markt komen.
De MSR helpt het evenwicht op de koolstofmarkt te bewaren. Bij een overschot haalt de reserve emissierechten uit de markt. Bij een tekort kan ze emissierechten vrijgeven. Het akkoord past de werking van de reserve gericht aan, zonder het systeem grondig te veranderen.
De Europese medewetgevers bereikten een voorlopig akkoord over de aanpassing van de marktstabiliteitsreserve (MSR). Daarbij kiezen ze voor een compromis: het mechanisme dat overtollige emissierechten definitief uit de markt haalt, blijft bestaan, maar de drempel stijgt van 400 miljoen naar 700 miljoen emissierechten. De nieuwe drempel treedt in werking zodra het akkoord formeel is goedgekeurd.
Het akkoord vormt een compromis tussen de verschillende standpunten van de Europese instellingen. De Europese Commissie stelde voor om de ongeldigverklaring van emissierechten voor onbepaalde tijd stop te zetten. Het Europees Parlement wilde het mechanisme behouden, maar de drempel verhogen naar 650 miljoen emissierechten. De Raad pleitte ervoor om de ongeldigverklaring tijdelijk op te schorten tot eind 2030 en vanaf 2031 te hervatten met een hogere drempel van 800 miljoen emissierechten. Uiteindelijk kwamen de onderhandelaars overeen om het mechanisme te behouden en de drempel te verhogen naar 700 miljoen emissierechten.
Door deze aanpassing blijven meer emissierechten beschikbaar in de reserve. Zo wil de EU de Europese koolstofmarkt op lange termijn stabieler maken en beter beschermen tegen toekomstige prijsschommelingen. Tegelijk voorkomt het mechanisme dat er te veel emissierechten op de markt komen.
Sinds de invoering van het mechanisme in 2023 zijn al meer dan 3 miljard emissierechten definitief uit de markt gehaald. Dat helpt om het historische overschot aan emissierechten binnen het ETS weg te werken.
Tot slot spreken de medewetgevers af om een geleidelijke verlaging van de drempel mee te nemen in de bredere herziening van het ETS. Zo willen ze zorgen voor een samenhangende aanpak op lange termijn. Deze herziening wordt momenteel door beide instellingen besproken.
De Raad en het Europees Parlement moeten het voorlopige akkoord nu elk nog formeel goedkeuren.
Het besluit treedt drie dagen na de bekendmaking ervan in het EU-Publicatieblad in werking en is onmiddellijk van toepassing.
De volledige tekst van het voorlopig akkoord is nog niet beschikbaar
