09 oktober 2026 - door Kelly Digneffe
Op 9 oktober gaf de Raad van de EU zijn definitieve goedkeuring aan het omnibuspakket voor defensiegereedheid, ook wel 'Omnibus V' genoemd.
De nieuwe regels moeten defensie-aanbestedingen vereenvoudigen, defensie-investeringen vergemakkelijken en de defensie-industrie ondersteunen. Ze schrappen administratieve vertragingen bij aanbestedingen, vergunningen, rapportering en grensoverschrijdende samenwerking.
Het pakket maakt deel uit van de vereenvoudigingsagenda van de EU.
Het pakket bestaat uit drie wetteksten:
1) Verordening over defensiegereedheid en het vergemakkelijken van defensie-investering
Eenvoudiger Europees Defensiefonds (EDF): het beheer en de uitvoering van het fonds worden vereenvoudigd, net als de administratieve vereisten voor aanvragen. De uitvoering moet ook voorspelbaarder worden.
Meer steun voor kmo's: de bonus op het financieringspercentage voor projecten met kmo's stijgt.
Ook de toekenningscriteria van het EDF worden geactualiseerd en verduidelijkt. Kosten voor testen in Oekraïne komen in aanmerking voor EDF-steun.
Centrale aankoopcentrales: Europese publieke organen, zoals het Europees Defensieagentschap, kunnen als centrale aankoopcentrale blijven optreden.
Milieu- en chemiewetgeving: de verordening verduidelijkt hoe die wetgeving van toepassing is op activiteiten voor defensiegereedheid en past de uitzonderingen aan voor het gebruik van chemische stoffen voor defensiedoeleinden. Daarbij blijft een hoog niveau van bescherming van de menselijke gezondheid en het milieu het doel.
2) Verordening over snellere vergunningsprocedures voor defensieprojecten
Een geharmoniseerd kader versnelt de vergunningverlening, met respect voor de bevoegdheden van de lidstaten.
De vergunningsprocedure mag maximaal 102 werkdagen duren.
Stilzwijgende goedkeuring: neemt de bevoegde overheid binnen die termijn geen beslissing, dan geldt de vergunning als goedgekeurd. Nationale wetgeving kan daarvan afwijken bij een ernstig risico voor de volksgezondheid of de nationale veiligheid.
Lidstaten moeten één centraal aanspreekpunt oprichten voor initiatiefnemers van defensieprojecten.
3) Richtlijn over intra-EU-overdrachten van defensieproducten en defensie-aanbestedingen
Hogere drempels in de richtlijn defensie-aanbestedingen, om de administratieve last te verminderen.
Mogelijkheid tot occasionele gezamenlijke aanbestedingen, een de-minimisregel voor contractwijzigingen en meer flexibiliteit in raamovereenkomsten.
De regels worden waar mogelijk afgestemd op de algemene regels voor overheidsopdrachten, rekening houdend met de specifieke kenmerken van de defensiemarkt.
Twee nieuwe verplichte algemene overdrachtsvergunningen: één voor overdrachten tussen gecertificeerde leveranciers en gecertificeerde ontvangers, en één voor overdrachten binnen een intra-EU industrieel partnerschap.
17 juni 2025: de Europese Commissie stelt het omnibuspakket voor defensiegereedheid voor.
26 november 2025: de Raad bepaalt zijn standpunt.
19 januari 2026: het Europees Parlement bepaalt zijn standpunt.
26 januari 2026: start van de trilogen over de drie wetteksten.
10 juni 2026: Raad en Parlement bereiken een voorlopig politiek akkoord.
17 juni 2026: de ambassadeurs van de lidstaten (Coreper) keuren het akkoord goed.
16 september 2026: het Parlement keurt de drie teksten goed in de plenaire vergadering, in drie afzonderlijke stemmingen:
vergunningsprocedures: 540 stemmen voor, 105 tegen, 22 onthoudingen;
overdrachten en aanbestedingen: 549 voor, 92 tegen, 27 onthoudingen;
defensie-investeringen en voorwaarden voor de defensie-industrie: 530 voor, 125 tegen, 12 onthoudingen.
9 oktober 2026: definitieve goedkeuring door de Raad.
De drie wetteksten worden in de komende dagen gepubliceerd in het Publicatieblad van de EU. Ze treden in werking op de twintigste dag na publicatie.
