18 november 2026 - door Paula Verschaeve
Onderhandelaars van het Europees Parlement en de EU-lidstaten bereikten op 18 november een voorlopig akkoord over snellere vergunningsprocedures voor energieprojecten. Het akkoord gaat over projecten voor hernieuwbare energie, elektriciteitsnetten, energieopslag en laadinfrastructuur. ✍🏼
Met het Europees netwerkpakket wil de EU haar energie-infrastructuur moderniseren en uitbreiden. De nieuwe richtlijn maakt deel uit van dat pakket en wijzigt drie bestaande richtlijnen over hernieuwbare energie, de elektriciteitsmarkt en de gasmarkt.
De tekst van het voorlopige akkoord is nog niet openbaar. Zodra hij beschikbaar is, voegen we hem onderaan dit artikel toe.
De Raad en het Europees Parlement willen onnodige vertragingen voorkomen en procedures sneller en duidelijker maken. Het akkoord vereenvoudigt de termijnen voor de goedkeuring en netaansluiting van projecten voor hernieuwbare energie, energieopslag en laadstations. Dat geldt ook voor de termijnen voor vergunningen voor nieuwe elektriciteits- en gasinfrastructuur.
Lidstaten kunnen voorrang geven aan projecten voor hernieuwbare energie en elektriciteitsnetten door ervan uit te gaan dat die van ‘hoger openbaar belang’ zijn. Zoals de Raad had voorgesteld, kunnen lidstaten dat principe buiten toepassing laten om belangen op het vlak van veiligheid, defensie of cultureel erfgoed te beschermen.
De maximumtermijn voor de goedkeuring hangt af van het type project.
Zonne-installaties en energieopslag op dezelfde locatie (behalve waterstofopslag) max. 3 maanden
Zelfstandige energieopslag en laadstations max. 6 maanden
Pompaccumulatiecentrales 2 jaar
Het akkoord maakt ook de procedure voor aansluiting op het elektriciteitsnet duidelijker. Daarvoor geldt een termijn van drie maanden. Als er een goede reden is, kan die termijn oplopen tot zes maanden. Voor geïsoleerde of kleine aangesloten systemen geldt een uitzondering, bijvoorbeeld in ultraperifere gebieden.
Op aandringen van het Europees Parlement stijgt de vermogensdrempel waarboven een vergunning nodig is van 100 naar 200 kilowatt (kW). Dat geldt voor kleinschalige zonne-installaties, energieopslag (behalve waterstofopslag) en laadstations.
Wie laadstations op kunstmatige constructies plaatst, heeft daarvoor geen administratieve vergunning nodig als het totale geïnstalleerde vermogen maximaal 1 megawatt (MW) bedraagt.
Om vertragingen te voorkomen, kunnen lidstaten stilzwijgende goedkeuring toestaan voor tussenstappen in de vergunningsprocedure. Als de bevoegde nationale instantie niet reageert, geldt die tussenstap als goedgekeurd. Daarmee volgt het akkoord het voorstel van de Raad.
Op het passende bestuursniveau richten lidstaten één digitaal portaal in of koppelen ze meerdere portalen aan elkaar. In beide gevallen krijgen aanvragers één toegangspunt. Zo kunnen ze sneller en eenvoudiger een vergunning aanvragen en de procedure beter volgen.
De Raad en het Europees Parlement willen het draagvlak voor hernieuwbare energie vergroten en de overstap naar een schoner energiesysteem vlotter laten verlopen. Een onafhankelijke gespreksbegeleider kan helpen om de dialoog met burgers op gang te brengen. De aanstelling is vrijwillig.
Het akkoord verlaagt de drempel voor het verplicht delen van economische voordelen met lokale gemeenschappen van 10 naar 7 MW. Voor projecten van hernieuwbare-energiegemeenschappen geldt een vrijstelling. Lidstaten kunnen ook steun geven aan kwetsbare afnemers en mensen die met energiearmoede te maken hebben.
De Raad en het Europees Parlement moeten het akkoord nog goedkeuren en de richtlijn formeel aannemen. Daarna krijgen de lidstaten anderhalf jaar om de richtlijn om te zetten in nationale wetgeving.
De volledige tekst van het voorlopige akkoord (nog niet beschikbaar)