29 juni 2026 - door Hazel Tyssen
Met een elfde omnibus in de reeks wil de Europese Commissie de Europese belastingregels eenvoudiger, coherenter en toekomstbestendiger maken, zonder afbreuk te doen aan de strijd tegen belastingfraude en -ontwijking.
De Commissie presenteerde daarvoor twee afzonderlijke wetgevende voorstellen:
een fiscale omnibus, die de Europese regels voor directe belastingen vereenvoudigt;
een herschikking van de DAC-richtlijn, die de samenwerking tussen belastingdiensten en de uitwisseling van fiscale informatie moet stroomlijnen.
Volgens de Commissie kunnen bedrijven daardoor jaarlijks ongeveer 8 miljard euro besparen, waarvan 3,3 miljard euro dankzij een vermindering van de administratieve lasten.
De eerste pijler van het pakket is de zogenaamde omnibus voor directe belastingen. Hoewel de EU geen eigen personen- of vennootschapsbelasting heft, heeft zij via verschillende richtlijnen wel een belangrijke invloed op de fiscale spelregels binnen de interne markt. Door opeenvolgende hervormingen is dat kader echter steeds complexer geworden.
Daarvoor worden nu onder meer de volgende richtlijnen aangepast:
de moeder-dochterrichtlijn;
de interest- en royaltyrichtlijn;
de fusierichtlijn;
de anti-belastingontwijkingsrichtlijn (ATAD);
de richtlijn inzake fiscale geschillenbeslechting;
de FASTER-richtlijn.
De drie belangrijke doelstellingen met bijbehorende maatregelen op een rij:
De Commissie wil verouderde bepalingen actualiseren, overlappende of onnodig complexe regels schrappen en de samenhang van het Europese kader voor directe belastingen versterken.
🔸 Overlappingen tussen de regels voor gecontroleerde buitenlandse vennootschappen (CFC-regels) en de mondiale minimumbelasting van 15% (Pijler 2) worden weggewerkt.
🔸 De regels rond zogenaamde imported hybrid mismatches verdwijnen.
🔸 Het CFC-kader wordt vereenvoudigd door te kiezen voor één uniform model voor alle lidstaten.
🔸 Het mechanisme voor fiscale geschillenbeslechting wordt verbeterd door interpretatieproblemen en procedurele knelpunten aan te pakken.
De Commissie wil fiscale obstakels wegnemen die investeringen en de toegang tot financiering kunnen afremmen.
🔸 De rentebeperkingsregels uit de anti-belastingontwijkingsrichtlijn (ATAD) worden vereenvoudigd door nationale uitvoeringsopties te schrappen en dezelfde vereenvoudigingsmechanismen in alle lidstaten beschikbaar te maken.
🔸 Leningen van onafhankelijke derden met een laag risico worden uitgesloten van de rentebeperkingsregels, zodat reguliere bank- en marktfinanciering niet onnodig wordt bemoeilijkt.
🔸 De verplichte de-minimisdrempel binnen de rentebeperkingsregels wordt automatisch aangepast, waardoor vooral kleinere ondernemingen minder administratieve verplichtingen krijgen en belastingdiensten zich kunnen richten op dossiers met een hoger risico.
De Commissie wil fiscale barrières voor grensoverschrijdende activiteiten wegwerken en tegelijk innovatie en concurrentiekracht ondersteunen.
🔸 Bronbelastingen op grensoverschrijdende betalingen van dividenden, rente en royalty's tussen ondernemingen binnen de EU worden afgeschaft.
🔸 Er komt een gemeenschappelijke minimumnorm voor de fiscale behandeling van investeringen in materiële onderzoeks- en ontwikkelingsactiva (O&O).
❗ De Commissie benadrukt dat het niet gaat om deregulering, maar om vereenvoudiging. De bescherming tegen belastingfraude, ontwijking en misbruik blijft volledig behouden.
De tweede pijler van het pakket betreft de Directive on Administrative Cooperation (DAC), de ruggengraat van de Europese samenwerking tussen belastingadministraties om fraude en ontwijking op te sporen.
Sinds haar invoering werd de richtlijn, oorspronkelijk beperkt tot vijf categorieën van inkomsten en vermogen (DAC1), maar liefst acht keer uitgebreid. Zo kwamen er regels bij voor:
financiële rekeningen (DAC2);
fiscale rulings (DAC3);
landenrapportering voor multinationals (DAC4);
toegang tot informatie uit de antiwitwaswetgeving (DAC5);
meldingsplichtige grensoverschrijdende constructies (DAC6);
digitale platformen (DAC7);
cryptoactiva (DAC8);
de mondiale minimumbelasting voor multinationals (DAC9).
Het resultaat is een complexe verzameling van afzonderlijke richtlijnen geworden.
De herschikking heeft daarom twee belangrijke doelstellingen:
De Commissie wil de oorspronkelijke DAC en haar acht uitbreidingen samenbrengen in één enkele, coherente wetgevingstekst. Dat moet de regels overzichtelijker maken, de rechtszekerheid vergroten en de toepassing voor bedrijven en belastingadministraties vereenvoudigen.
Naast de codificatie bevat het voorstel ook verschillende vereenvoudigingen en verbeteringen van het bestaande systeem:
🔸 Minder rapporteringsverplichtingen voor bepaalde grensoverschrijdende constructies (DAC6). Multinationals die onder de wereldwijde minimumbelasting van 15% vallen, zullen bepaalde constructies niet langer afzonderlijk moeten melden. Ook voor andere ondernemingen verdwijnen rapporteringen met beperkte toegevoegde waarde voor belastingdiensten.
🔸 Hogere rapporteringsdrempels voor online verkoop via platformen (DAC7). Daardoor zullen meer dan 10 miljoen particuliere verkopers — vooral van tweedehandsgoederen — niet langer gerapporteerd moeten worden.
🔸 Minder dubbele meldingen voor multinationals (DAC4 en DAC9). Grote ondernemingen krijgen één enkele kennisgevingsverplichting voor landenrapportering en aanvullende belastinginformatie.
🔸 Betere identificatie van belastingplichtigen. Een nieuw verificatie-instrument voor fiscale identificatienummers (TIN) moet de kwaliteit van de gegevensuitwisseling verbeteren.
🔸 Betere benutting van beschikbare informatie (DAC1). Belastingdiensten zullen meer bestaande gegevens automatisch kunnen uitwisselen, zonder dat burgers of ondernemingen dezelfde informatie meerdere keren moeten aanleveren.
De hervorming moet niet alleen bedrijven, maar ook burgers ten goede komen.
👉 Door de hogere drempels voor online platformen zullen veel burgers die occasioneel tweedehandsgoederen verkopen niet langer automatisch worden gerapporteerd aan de belastingdiensten.
👉 Lidstaten zullen bovendien eerst moeten nagaan of bepaalde informatie al beschikbaar is bij een andere overheidsdienst voordat zij burgers opnieuw om dezelfde gegevens vragen.
Beide voorstellen worden nu voorgelegd aan het Europees Parlement voor advies en aan de Raad voor goedkeuring. Omdat fiscaliteit een nationale bevoegdheid blijft, is wellicht unanimiteit tussen de lidstaten vereist.
Indien de voorstellen worden goedgekeurd, moeten de lidstaten de fiscale omnibus uiterlijk tegen 31 december 2028 omzetten in nationale wetgeving, met toepassing vanaf 1 januari 2029.
Voor de DAC-herschikking voorziet de Commissie dat de meeste vereenvoudigingsmaatregelen al tegen 2028 worden ingevoerd. De overige maatregelen, die vooral de werking en efficiëntie van de samenwerking tussen belastingdiensten moeten verbeteren, zouden uiterlijk tegen 2030 moeten volgen.
Met een reeks omnibuspakketten wil de Europese Commissie de administratieve lasten voor bedrijven tegen het einde van deze legislatuur met 25% verminderen. Voor kmo's ligt de ambitie zelfs op 35%.
Sinds begin 2025 lanceerde de Commissie al tien omnibuspakketten rond onder meer duurzaamheid, EU-investeringen, landbouw, small mid-caps en productwetgeving, defensiegereedheid, chemische stoffen, digitalisering, milieuwetgeving, de automobielsector en voedsel- en diervoederveiligheid.
Met dit elfde omnibuspakket voor fiscale regels zet de Commissie haar vereenvoudigingsagenda verder in 2026. Tegelijk werd ook een twaalfde pakket voorgesteld, gericht op de regelgeving voor energieproducten.
De vereenvoudigingsoefening is daarmee nog niet afgerond. Voor het najaar staat bovendien nog een omnibuspakket voor burgers op de planning.
Commissievoorstel voor een fiscale omnibus - COM(2026) 560 final
Commissievoorstel voor een herschikking van de DAC - COM(2026) 308 final
