30 september 2026 - door Florence De Vlam
De Europese Commissie legde op 17 september de EU KIDS Act op tafel. Met deze nieuwe verordening wil ze kinderen en jongeren beter beschermen op sociale media en andere digitale diensten. Het voorstel voert onder meer een Europese leeftijdsgrens in en legt nieuwe veiligheidsregels op aan sociale media, videoplatforms, online games, AI-chatbots en appstores.
Concreet wil de Commissie:
📱 Voorkomen dat kinderen jonger dan 15 jaar zelfstandig een account aanmaken op bepaalde sociale media en videoplatforms
📱 Digitale diensten verplichten om minderjarigen standaard een veilige en privacyvriendelijke omgeving aan te bieden
📱 Gemeenschappelijke Europese regels invoeren voor leeftijdscontrole
📱 Specifieke veiligheidsregels opleggen aan onder meer AI companions, chatbots, online games en appstores
Het doel? Minderjarigen in de hele EU beter beschermen tegen onder meer schadelijke inhoud en contacten, cyberpesten, grooming, verslavend gebruik en ongewenste uitgaven. Tegelijk wil de Commissie vermijden dat lidstaten elk verschillende regels invoeren.
Een van de meest opvallende maatregelen is een geharmoniseerde leeftijdsgrens. Minderjarigen jonger dan 15 jaar zouden niet zelfstandig een account mogen aanmaken bij bepaalde sociale netwerken en videoplatforms.
Voor jongeren van 13 en 14 jaar kunnen ouders of voogden wel een account aanmaken, maar dat account zou beperkte en leeftijdsgeschikte functies moeten hebben. Voor kinderen jonger dan 13 jaar gelden strengere beperkingen. Bij bepaalde leeftijdsgeschikte videodiensten kan toegang onder toezicht van een ouder of voogd wel mogelijk zijn.
De Commissie kiest voor één Europese leeftijdsgrens omdat lidstaten momenteel verschillende nationale regels voorbereiden. Die hanteren leeftijdsgrenzen van 13 tot 16 jaar en verschillen ook in toepassingsgebied en voorwaarden. Volgens de Commissie dreigt dat de interne markt te versnipperen.
De EU KIDS Act gaat verder dan leeftijdsgrenzen. De Commissie wil dat digitale diensten veiligheid voor minderjarigen vanaf het ontwerp meenemen.
De regels gelden onder meer voor sociale netwerken, videoplatforms, online games, AI companions, algemene chatbots en appstores. Welke verplichtingen precies gelden, hangt af van het soort dienst.
Sociale media en videoplatforms mogen hun diensten niet zo ontwerpen dat ze minderjarigen aanzetten tot dwangmatig of buitensporig gebruik. Ze moeten ook effectieve instrumenten voor tijdsbeheer aanbieden die onder meer de slaap- en schooluren van minderjarigen beschermen.
Daarnaast moeten ze:
Standaard een hoog niveau van privacy, veiligheid en beveiliging instellen
Hun aanbevelingssystemen aanpassen om minderjarigen beter te beschermen
Maatregelen nemen om risicovolle contacten met andere gebruikers te beperken
Duidelijk maken wanneer een minderjarige een commerciële transactie uitvoert
Vermijden dat het ontwerp van hun dienst minderjarigen aanzet tot buitensporige, impulsieve of ongewenste uitgaven
De Commissie richt zich niet alleen op sociale media. Ook AI companions en algemene AI-chatbots vallen onder de EU KIDS Act.
Aanbieders moeten voorkomen dat minderjarigen worden blootgesteld aan functies die emotionele afhankelijkheid kunnen creëren. Ze moeten schadelijke interacties tegengaan en hun systemen testen en opvolgen om risico's voor de veiligheid, gezondheid, rechten en ontwikkeling van minderjarigen op te sporen en te beperken.
Wanneer zo'n chatbot geïntegreerd is in een sociaal netwerk, videoplatform of online game, mag hij bovendien niet automatisch worden geactiveerd. Minderjarigen moeten de functie kunnen uitschakelen en mogen niet worden aangemoedigd om ze te gebruiken.
Ook online games moeten rekening houden met verslavend ontwerp, veilige instellingen en contacten tussen gebruikers. Zo moeten aanbieders voorkomen dat games worden gebruikt om minderjarigen naar andere diensten te lokken waar hun veiligheid of privacy in gevaar kan komen.
Appstores moeten dan weer een systeem voor leeftijdsclassificatie gebruiken en voorkomen dat minderjarigen toegang krijgen tot apps die niet geschikt zijn voor hun leeftijd.
Om deze regels te kunnen toepassen, moeten aanbieders weten of een gebruiker minderjarig of volwassen is. Daarom bevat de EU KIDS Act ook een Europees kader voor age assurance of leeftijdscontrole.
Een gebruiker simpelweg laten verklaren hoe oud hij of zij is, is niet voldoende. Systemen voor leeftijdscontrole moeten onder meer betrouwbaar, veilig, niet-discriminerend en zo weinig mogelijk ingrijpend zijn. Ook de bescherming van persoonsgegevens staat centraal.
Dat betekent niet dat iedere gebruiker voor iedere digitale dienst altijd zijn exacte leeftijd moet bewijzen. Het voorstel maakt onderscheid tussen verschillende vormen van leeftijdscontrole en koppelt het gebruik ervan aan het risico en de verplichting die moet worden toegepast. De Commissie benadrukt daarbij dat de systemen proportioneel en privacyvriendelijk moeten zijn.
De EU KIDS Act wil minderjarigen ook meer controle over hun online omgeving geven.
Informatie, waarschuwingen en instellingen moeten gemakkelijk toegankelijk zijn en zo worden uitgelegd dat minderjarigen ze begrijpen. Digitale diensten moeten ook instrumenten aanbieden waarmee jongeren hun instellingen en aanbevolen inhoud kunnen beïnvloeden.
Daarnaast komen er kindvriendelijke meldings- en ondersteuningssystemen en gebruiksvriendelijke instrumenten voor ouders en voogden. Minderjarigen en hun voogden krijgen ook het recht om bij de bevoegde autoriteit een klacht in te dienen wanneer een aanbieder de regels volgens hen niet naleeft.
Niet alleen technologiebedrijven moeten aan de slag. De lidstaten moeten maatregelen nemen om kinderen en ouders te ondersteunen wanneer de nieuwe regels worden ingevoerd.
Elke lidstaat moet een nationale strategie uitwerken. Die moet onder meer zorgen voor gratis en vertrouwelijke kanalen waar minderjarigen hulp kunnen zoeken bij bijvoorbeeld cyberpesten of ongewenst contact. Lidstaten moeten kinderen en ouders ook informeren over online risico's en beschikbare bescherming en inzetten op digitale geletterdheid.
Daarbij moeten ze voortbouwen op de ervaring van de bestaande Safer Internet Centres. De nationale strategieën moeten binnen twaalf maanden na de inwerkingtreding aan de Commissie worden meegedeeld.
De EU KIDS Act bouwt voort op bestaande Europese digitale wetgeving.
Voor onlineplatforms sluit het voorstel aan bij de Digital Services Act (DSA). Die verplicht bepaalde platforms nu al om passende maatregelen te nemen voor een hoog niveau van privacy, veiligheid en beveiliging van minderjarigen. De EU KIDS Act werkt die verplichtingen verder uit en maakt verschillende maatregelen juridisch bindend.
Voor AI companions en algemene chatbots vormt de tekst een aanvulling op de AI Act. De bestaande toezichtstructuren van de DSA en AI Act worden ook gebruikt om de nieuwe regels te handhaven.
Kinderen en jongeren krijgen online te maken met verschillende risico’s. Volgens de Europese Commissie voelt slechts de helft van de Europese kinderen tussen 9 en 16 jaar zich veilig online. De Commissie wijst onder meer op cyberpesten, grooming, seksueel misbruik, slaapproblemen, negatieve gevolgen voor het mentaal welzijn en verslavend gedrag.
Verschillende lidstaten werken daarom al aan eigen regels om minderjarigen online beter te beschermen. Onder meer België, Frankrijk, Italië, Griekenland, Oostenrijk en Polen hebben in 2025 en 2026 ontwerpwetgeving over leeftijdsbeperkingen voor bepaalde digitale diensten aangemeld. Ook in andere landen lopen initiatieven.
Die nationale regels verschillen in leeftijdsgrenzen, toepassingsgebied en verplichtingen. Volgens de Commissie dreigt daardoor een versnipperd regelgevend landschap voor digitale diensten die vaak in meerdere EU-landen actief zijn.
Met de EU KIDS Act wil de Commissie daarom één Europees kader creëren en tegelijk in de hele EU een hoog beschermingsniveau voor minderjarigen verzekeren. Het voorstel bouwt onder meer voort op aanbevelingen van het Special Panel on Child Safety Online. Ook het Europees Parlement pleitte in 2025 voor Europese leeftijdsgrenzen en bijkomende regels voor een leeftijdsgeschikt en veilig online ontwerp.
Het Europees Parlement en de Raad van de EU moeten de tekst nu bespreken en onderhandelen over hun standpunt. De voorgestelde leeftijdsgrenzen en andere verplichtingen kunnen tijdens die onderhandelingen dus nog wijzigen.
