U heeft thema's geselecteerd om te volgen, maar deze worden niet opgeslagen zolang u niet bent ingelogd. Login of registreer om deze thema's te blijven volgen.

De weg naar Europese minimumlonen: vooruitgang in het Europees Parlement én de Raad

26 November 2021 - door Liese Dewilde

Het Europees Parlement heeft in plenaire zitting steun gegeven aan het onderhandelingsmandaat van de co-rapporteurs Radtke en Jongerius over de richtlijn inzake toereikende minimumlonen. De Europarlementariërs gaan over het algemeen verder dan de oorspronkelijke voorstellen van de Europese Commissie. In de Raad hebben de ambassadeurs bij de EU tijdens de vergadering van het Comité van permanente vertegenwoordigers (COREPER I) hun goedkeuring gegeven aan het meest recente compromisvoorstel van het Sloveens voorzitterschap van de Raad. In de Raad versoepelen ze vooral de voorstellen van de Commissie.

  • Het onderhandelingsmandaat van het Europees Parlement is goedgekeurd.
  • De ‘general approach’ van de Raad is zo goed als duidelijk en wordt begin december gestemd.
  • Het beloven moeilijke interinstitutionele onderhandelingen te worden. Die voorstellen van de Raad en het Europees Parlement liggen ver uit elkaar.
De weg naar Europese minimumlonen: vooruitgang in het Europees Parlement én de Raad

Rechtsgrondslag

Vanaf de start van dit initiatief over Europese minimumlonen werd de rechtsgrondslag waarop de Commissie haar voorstel baseerde in twijfel getrokken. Deze vragen en kritiek kwamen vooral uit Midden-Europese en Noord-Europese hoek. Zowel in het Europees Parlement en de Raad werd de rechtsgrondslag onderzocht. De Europese Commissie koos artikel 153, lid 2 in samenhang met artikel 153, lid 1, punt b) als juridische grondslag.

De Juridische dienst van het Europees Parlement bracht al in september een positief advies uit over de rechtsgrondslag voor de richtlijn inzake passende minimumlonen. De door de Commissie gekozen rechtsgrondslag is correct en strookt met de in het oorspronkelijke voorstel vervatte doelstellingen. En dit voorstel zou geen andere parallelle doelstellingen nastreven die de toevoeging van een andere rechtsgrondslag noodzakelijk zou maken. Het advies omvatte hiernaast wel een aantal te corrigeren en te wijzigen delen.

Ook de Juridische dienst van de Raad valideerde de rechtsgrondslag. Het advies nam echter ook een zeer restrictief standpunt in en kaderde de manoeuvreerruimte bij de onderhandelingen sterk in omwille van het subsidiariteitsbeginsel.

Stand van zaken in het Europees Parlement

Op 11 november 2021 gaven de Europarlementariërs uit de commissie Werkgelegenheid en Sociale Zaken al hun steun aan de tekst van co-rapporteurs Dennis Radtke en Agnes Jongerius. Gisteren, op 25 november 2021, werd ook plenair ingestemd met het voorstel van de co-rapporteurs. Deze tekst versterkt de oorspronkelijk voorgestelde tekst van de Commissie aanzienlijk.

Inhoudelijk worden in de tekst van het Europees Parlement onder andere de volgende dingen voorgesteld:

  • Uitbreiding van de dekking van collectieve onderhandelingen tot 80%
  • Schrapping van het artikel dat inhouden op het minimumloon konden toegestaan worden (betekent echter niet dat dit dan verboden zou zijn)
  • Opname van de internationale criteria voor de berekening van de toereikendheid van het loon, namelijk 60% van het nationale mediane loon en 50% van het nationale gemiddelde loon. Dit is een mogelijkheid, geen verplichting.
  • Invoering van het begrip ‘fatsoendrempel’
  • Wijzigingen van de meetcriteria
  • Specificatie van criterium in verband met koopkracht
  • Invoering van het begrip ‘armoeden onder werkenden’
  • Schrapping van het criterium van de productiviteit van werknemers
  • Veiligstelling van de nationale bevoegdheden door een verduidelijking van de verschillende soorten minimumlonen (wettelijk minimumloon, toegang tot loonvorming via collectieve onderhandelingen en universele collectieve arbeidsovereenkomsten)
  • Opvoering van de strijd tegen elke vorm van discriminatie van vakbondsleden én tegen elke vorm van optreden tegen collectieve onderhandelingen
  • Vervanging van de term ‘werknemersorganisatie’ door de term ‘vakbond’ om misbruiken door werknemersorganisaties die door werkgevers zijn opgezet om collectieve onderhandelingen te ondermijnen tegen te gaan
  • Versterking van de arbeidsinspecties en een intensivering van de controles met voldoende middelen
  • Gelijke toepassing van deze regels op lonen in de private en overheidssector (bij bv. de gunning van overheidsopdrachten)

Raadpleeg de positie van het Europees Parlement hier.

Stand van zaken in de Raad

Na een lange discussie hebben de ambassadeurs van de lidstaten bij de EU het meest recente voorstel van het Sloveens voorzitterschap van de raad gesteund tijdens de vergadering van het Comité van permanente vertegenwoordigers (Coreper I), op woensdag 24 november. Het recentste Sloveens voorstel, dat het oorspronkelijke Commissievoorstel over ongeveer de gehele lijn versoepelt, moet nu nog bevestigd worden tijdens de Raad Werkgelegenheid en Sociaal Beleid op 6 of 7 december. Dit zal dan de ‘general approach’ van de Raad vormen, die als startpositie dient om te beginnen met de interinstitutionele onderhandelingen met het Europees Parlement. De algemene tendens om het Commissievoorstel te versoepelen is een gevolg van de sterke oppositie van bepaalde lidstaten die hun nationale stelsels, in dit geval de autonomie van de sociale partners, willen vrijwaren.

Inhoudelijk worden in de tekst van de Raad onder andere de volgende dingen voorgesteld:

  • Wijziging van de titel van de tekst om te benadrukken dat deze tekst in de eerste plaats een Europees kader vaststelt om de nationale minimumlonen te versterken
  • Verduidelijking van de verschillen tussen wettelijke minimumlonen, minimumlonen waarvoor door sociale partners is onderhandeld en hybride systemen
  • Vaststelling van de dekking van collectieve onderhandelingen op de drempel van 70% en de bepaling dat deze drempel een indicatie is en geen doel op zich.
  • Toekenning van meer flexibiliteit bij de keuze van indicatieve referentiebedragen wat betreft de wijze waarop de toereikendheid van minimumlonen moet worden beoordeeld
  • Overlating aan de lidstaten van het oordeel over de mogelijkheden voor variaties en inhoudingen op het wettelijk minimumloon, mits respect voor het evenredigheids- en non-discriminatiebeginsel
  • Versoepeling van de voorwaarden voor het verzamelen van gegevens. Verslag uitbrengen over de situatie van het minimumloon om de twee jaar.

Raadpleeg de positie van de Raad hier.

Vervolg

Nadat de ‘general approach’ van de Raad effectief wordt aangenomen op 6 of 7 december, liggen de startposities voor de interinstitutionele onderhandelingen (trilogen) van de Raad en het Europees Parlement vast. De trilogen kunnen dan van start gaan. Deze onderhandelingen beloven niet eenvoudig te worden, door de uiteenlopende visies van de twee instellingen.

 

Your VLEVA-contact for this theme

Create an account

Follow us